ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രവും പ്രാധാന്യവും

തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിൽ ചാവക്കാട് താലൂക്കിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകപ്രസിദ്ധമായ ഹൈന്ദവ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ടു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഈ ക്ഷേത്രം, തിരുമല തിരുപ്പതി വെങ്കടേശ്വര ക്ഷേത്രം, പുരി ജഗന്നാഥക്ഷേത്രം, ബദരീനാഥ് മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം എന്നിവയ്ക്കു ശേഷം ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഭക്തർ എത്തിച്ചേരുന്ന വൈഷ്ണവ ക്ഷേത്രമായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നു.

തൃശ്ശൂർ നഗരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്കു പടിഞ്ഞാറായി ഗുരുവായൂർ പട്ടണത്തിലാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.ഇവിടെയുള്ള യഥാർത്ഥ പ്രതിഷ്ഠ ചതുർബാഹുവായ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. എന്നാൽ ഭഗവാന്റെ ഒൻപതാമത്തെ അവതാരമായ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ പേരിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം കൂടുതൽ പ്രസിദ്ധമായത്. അതിനാലാണ് ഭക്തർ സ്‌നേഹപൂർവ്വം ഈ ക്ഷേത്രത്തെ ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ ക്ഷേത്രം എന്നു വിളിക്കുന്നത്.

ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ രൂപവും ഐതിഹ്യങ്ങളും

ഗുരുവായൂരപ്പനെ ഭൂരിഭാഗം ഭക്തരും ഉണ്ണിക്കണ്ണന്റെ രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു. കൃഷ്ണാവതാര സമയത്ത് ദേവകിയ്ക്കും വസുദേവനും കാരാഗൃഹത്തിൽ ദർശനം നൽകിയ മഹാവിഷ്ണുവാണ് ഇവിടെ എന്ന ഭക്തവിശ്വാസമാണ് ഇതിന് അടിസ്ഥാനം.

ആദ്യകാലത്ത് ഇത് ഒരു ഭഗവതിക്ഷേത്രമായിരുന്നു. അന്നത്തെ പ്രതിഷ്ഠയാണ് ഇന്ന് ക്ഷേത്ര മതിലിനുള്ളിലെ വടക്കുകിഴക്കായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പരാശക്തി, വനദുർഗ്ഗാ, ഭദ്രകാളി സങ്കല്പങ്ങളോടുകൂടിയ ഭഗവതി. 'ഇടത്തരികത്തുകാവിലമ്മ' എന്നു വിളിക്കുന്ന ഈ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ സംരക്ഷണമൂർത്തിയാണെന്ന വിശ്വാസം നില നിൽക്കുന്നു. അതിനാലാണ് ഇവർക്കുള്ള ആരാധനയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം.

ഉപദേവതകൾ

ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ:

ഗണപതി (രണ്ട് പ്രതിഷ്ഠകൾ, അകത്തും പുറത്തും)

സരസ്വതി (ചിത്രരൂപം)

അയ്യപ്പൻ

സുബ്രഹ്മണ്യൻ

ഹനുമാൻ

അനന്തൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള നാഗദേവതകൾ

കൂടാതെ അദൃശ്യസങ്കൽപമായി ശിവാരാധനയും ഇവിടെ നടക്കുന്നുണ്ട്.

ഉത്സവങ്ങളും പ്രത്യേക ആചാരങ്ങളും

ഗുരുവായൂരിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന ഉത്സവം കുംഭമാസത്തിലെ പൂയം നക്ഷത്രദിവസം കൊടിയേറി പത്തു ദിവസം നീളുന്ന വാർഷിക ഉത്സവമാണ്.

വൃശ്ചികമാസത്തെ വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ ഏകാദശി- ഗുരുവായൂർ ഏകാദശി

ചിങ്ങമാസം- അഷ്ടമിരോഹിണി, തിരുവോണം

മേടമാസം- വിഷു

ധനുമാസം 22-ാം തീയതി

മകരത്തിലെ നാലാം ചൊവ്വ/വെള്ളി- ഇടത്തരികത്ത് ഭഗവതിയുടെ താലപ്പൊലി

കന്നിമാസത്തിൽ അമാവാസി മുതൽ ഒമ്പത് ദിവസം- നവരാത്രി

വൈശാഖ പുണ്യമാസം (27 ദിവസം)

ക്ഷേത്രഭരണം കേരള സർക്കാരിന്റെ പ്രത്യേക ദേവസ്വം ബോർഡാണ് നടത്തുന്നത്. ഗുരുവായൂരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അനവധി ഐതിഹ്യങ്ങളും കഥകളും ഇവിടെ പ്രചരിച്ചുവരുന്നു.